چرا باکتری ها در برابر آنتی بیوتیک مقاوم شده اند؟

مقاومت باکتری بیماری‌زا در برابر آنتی بیوتیک

آنتی‌بیوتیك‌ها باعث نجات جان میلیون‌ها انسان شده‌اند و كشف این داروها، یكی از بزرگترین كشف‌های تاریخ علم پزشكی بوده است. اما حتی سر آلكساندر فلمینگ، مردی كه برای نخستین بار پنیسیلین را كشف كرد، هشدار داده بود که استفاده بیش از حد از این دارو باعث ظهور مقاومت باكتریایی می شود. متاسفانه هشدار او جدی گرفته نشد. هنگامی كه او هشدار می‌داد، هیچ یك از استافیلوکوک اورئوس ها در برابر پنیسیلین مقاوم نبودند اما امروز 95 درصد این باكتری‌ها در سراسر جهان در برابر پنیسیلین مقاوم هستند.

دكتر جفری فیشر، آسیب شناس و مشاور سازمان بهداشت جهانی است. او می‌گوید:«ورق دارد بر می‌گردد و ما به وضع دهه 1930 باز می‌گردیم؛ بیمارستان‌ها به تدریج مملو از بیماران مبتلا به بیماری‌های عفونی غیر قابل درمان مانند ذات‌الریه، سل، مننژیت، تب تیفوئیدی و اسهال خونی می شوند.»

ما در یك چرخه معیوب گرفتار شده‌ایم. میزان مقاومت باكتری‌های مقاوم به آنتی‌بیوتیك به سرعت در حال افزایش است. به همین دلیل بیمارستان از دوزهای بالاتر و طیف گسترده‌تری از آنتی‌بیوتیك‌ها استفاده می‌كنند. میزان استفاده از آنتی‌بیوتیك‌ها در بیمارستان‌های آمریكا امروزه 100 برابر بیشتر از 35 سال قبل است.
با وجود مصرف مقادیر زیادی آنتی‌بیوتیك در بیمارستان‌ها،‌ اتحادیه دانشمندان دلواپس در سال 2001 اعلام كرد كه بخش اعظم آنتی‌بیوتیك‌ مصرفی در آمریکا در بخش دامپروی صنعتی استفاده می‌شود.

جامعه علمی سالهاست كه درباره افزایش مقاومت باكتری‌ها در برابر آنتی‌بیوتیك ها اتفاق نظر دارند. هم‌اكنون تقریبا همگان می‌دانند كه استفاده روزمره از آنتی‌بیوتیك‌ها در دامپروری صنعتی باعث كاهش توانایی این داروها برای درمان بیماری‌های انسان شده است. سالهاست كه در آمریكا به خوراك روزانه دام‌های سالم آنتی‌بیوتیك‌ها افزوده می‌شود تا وزن آنها افزایش یابد. این رویه، در كنار استفاده بیش از حد از آنتی‌بیوتیك‌ها توسط انسان، باعث افزایش مقاومت باكتری‌ها در برابر چندین دارو و به خطر افتادن سلامتی انسان و ایجاد بیماری‌هایی شده كه درمان آنها بسیار دشوار است.

در سال 1989، انستیتو دارو كه بخشی از از آكادمی ملی علوم آمریکاست اعلام كرد كه استفاده از آنتی‌بیوتیك‌ها در دامپروری صنعتی، عامل افزایش مقاومت باكتری‌ها در برابر آنتی‌بیوتیك شده و به همین دلیل قابلیت این داروها برای حفاظت از سلامتی انسان جدا كاهش یافته است.
سه سال بعد، همین انستیتو اعلام كرد كه مقاومت باكتری‌ها در برابر چند دارو هم‌اكنون به یك نگرانی پزشكی تبدیل شده و به همین دلیل درمان برخی‌ بیماری‌ها دشوار و حتی غیرممكن شده است. انستیتوی دارو تمام تقصیر را متوجه دامپروی صنعتی دانست.

در سال 1997، سازمان بهداشت جهانی خواستار ممنوعیت افزودن آنتی‌بیوتیك‌ها به خوراك‌ دام‌ها شد. یك سال بعد،‌ مجله نشریه ساینس، صنعت گوشت را «علت مقاومت برخی باكتری‌های بیماری زا در برابر آنتی بیوتیک» نامید. در سال 1998، مركز كنترل بیماری آمریكا عامل اصلی مقاومت باكتری سلمونلا در برابر حداقل پنج نوع آنتی‌بیوتیك را استفاده از آنتی‌بیوتیك‌ها در خوراك دام‌ها اعلام كرد.

در آن زمان، بسیاری از كشورها از جمله بریتانیا‌، هلند، سوئد، فنلاند، دانمارك، كانادا، آلمان و بسیاری از كشورهای اروپایی دیگر، ‌استفاده روزمره از آنتی‌بیوتیك‌ها در خوراك دام‌ها را ممنوع كرده بودند. در آمریكا لایحه‌ای مشابه به كنگره رفت اما لابی صنعت گوشت از تصویب آن جلوگیری کرد.

در سال 1999، یك تحقیق منتشر شده در ژورنال پزشکی نیو انگلند نشان داد كه عفونت‌های ناشی از باكتری‌های مقاوم در برابر آنتی‌بیوتیك بین سال‌های 1992 تا 1997، 8 برابر شده بود . بخشی از این افزایش به علت سفر مردم به خارج از كشور و بخش دیگر به علت استفاده از آنتی‌بیوتیك‌ در خوراك مرغ‌ها عنوان شد. البته بخش مربوط به سفرهای خارجی هم مربوط به استفاده آنتی‌بیوتیك در خوراك‌دام‌ها در كشورهایی چون مكزیك بود؛ كشوری كه استفاده از آنتی‌بیوتیك در صنعت ماكیان آن در سال‌های اخیر، چهار برابر شده است.مركز كنترل بیماری‌ هم علت اصلی این افزایش را، استفاده روزمره از آنتی‌بیوتیك‌ها در پرورش دام‌ها اعلام كرد.

برخی از سران صنعت گوشت گفتند حتی اگر باكتری‌های مهاجم در برابر برخی از آنتی‌بیوتیك‌ها مقاوم شوند، آنگاه می‌توان از آنتی‌بیوتیك‌های قویتر برای حل كردن این مشكل استفاده كرد.

اما سیر حوادث به تحقق این خوش‌بینی نیانجامید.

«مطالعات اخیر نشان داده كه باكتری‌های موجود در مرغ‌ها در برابر فلوروكینولون مقاوم شده‌ا ند. فلوروکینولون از تازه ترین آنتی‌بیوتیك‌های تایید شده‌ای است كه دانشمندان امیدوار بودند بتواند برای مدت طولانی موثر باقی بماند.» (نیویورك تایمز، 1999)

استفاده از فلوروكینولون تازه از سال 1995 در صنعت ماكیان آمریكا آغاز شده بود. قبل از آن، به استثنای افرادی كه قبلا از این دارو استفاده كرده بودند یا افرادی كه به كشورهایی سفر كرده بودند كه استفاده از این نوع آنتی‌بیوتیك در دامپروری صنعتی آنها مجاز بود، مقاومتی در برابر این آنتی‌بیوتیك در آمریكا وجود نداشت. اما از آن زمان به بعد، مقاومت در برابر این نوع آنتی‌بیوتیك در صنعت ماكیان و همچنین در میان مردم آمریكا به میزان قابل توجهی افزایش یافته است.

در سال 1999، خوك‌های آلوده، عامل شیوع سلمونلای مقاوم در برابر فلوروكینولون در كشور دانمارك معرفی شدند. دكتر استوارت لوی مدیر مركز انطباق ژنتیك و مقاومت دارویی در دانشگاه تافتس گفت:« فلوروكینولون به عنوان آخرین راهكار برای این عفونت‌ها محسوب می‌شود... اما اثربخشی این داروها دارد از بین می رود. از این به بعد چه باید بكنیم؟»

«شاید باید به ونكومیسین متوسل شویم»؛ این حرف یكی از مدیران ارشد صنعت گوشت بود. ونكومیسین یك ضدمیكروب بسیار نیرومند است كه اغلب از آن به عنوان آخرین سلاح در برابر عفونت‌های ناشی از باكتری‌های مقاوم در برابر چند دارو استفاده می‌شود. اما كشف یك باكتری فوق‌العاده در بریتانیا نشان داد كه این باكتری نه تنها در برابر آنتی‌بیوتیك ونكومیسین مقاوم است بلكه از آن به عنوان خوراك خود استفاده می‌كند.

آنچه که می‌دانیم

آنتی‌بیوتیك‌هایی كه در هر سال برای درمان بیماری‌های مردم آمریكا تجویز می‌شود: ۱.۴ میلیون کیلوگرم

آنتی‌بیوتیك‌هایی كه هر سال در آمریكا برای موارد غیر درمانی به دام‌ها خورانده می‌شود: ۱۱.۱ میلیون کیلوگرم
------------------
آنتی‌بیوتیك‌هایی كه هر سال در دانمارك برای موارد غیر درمانی به دام‌های خورانده می‌شود: صفر

تبعات منفی حذف آنتی‌بیوتیك‌ها از خوراك دام‌ها بر دام‌های دانمارک: صفر

تبعات منفی استفاده نكردن دانمارك از آنتی‌بیوتیك در خوراك‌ها دام‌ها، روی درآمد تولید كننده گوشت: صفر
------------------
شیوع باكتری‌های مقاوم در برابر آنتی‌بیوتیك در مرغ‌های دانماركی قبل از ممنوعیت استفاده از آنتی‌بیوتیك در خوراك مرغ‌ها: 82 درصد

شیوع، 3 سال بعد از اجرای ممنوعیت: 12 درصد

صنعت گوشت آمریكا كماكان مدافع استفاده مرتب از آنتی‌بیوتیك‌ها است آن هم در شرایطی كه آژانس‌های سلامت عمومی، نظر دیگری دارند...

چه میكروب‌های جدیدی در سال‌های آینده به جان ما خواهند افتاد؟ آگاهی از این موضوع، غیر ممكن است اما بر اساس تجریباتمان می‌توانیم چهار رویداد را با اطمینان پیش‌بینی كنیم.

اول، بیماری‌های ناشی از پاتوژن‌‌های جدید عمدتا از طریق مصرف محصولات حیوانی وارد بدن انسان می‌شوند.
دوم، به علت افزایش مقاومت باکتری ها در برابر آنتی‌بیوتیك‌ها، توان ما در درمان عفونت‌های باكتریایی محدود و محدودتر خواهد شد.
سوم، با افزایش این مشكلات، صنایع گوشت، لبنیات و تخم‌مرغ تلاش خواهند كرد تا توجه مردم را از این موضوع منحرف و مسئولیت را از خود سلب كند.
چهارم، مطمئن‌ترین راه برای محافظت از خودمان و عزیزانمان، كاهش وابستگی به تولیدات حیوانی خواهد بود.

منبع: کتاب انقلاب غذایی
نوشته:‌ جان رابینز

افزودن دیدگاه جدید

Plain text

CAPTCHA
This question is for testing whether or not you are a human visitor and to prevent automated spam submissions.
4 + 3 =
Solve this simple math problem and enter the result. E.g. for 1+3, enter 4.